DANYARE IYO DANANA, WAA DUQ IYO DUQDIISA, WAA CARRAB IYO  LABADIISA DAAN, ISMA DILAAN, ISMANA DAAYAAN, ISMA DAYRSHAAN ISMANA DUGSADAAN, DAGANAANSHO IYO DIRIR MIDNA KUMA AHA HESHIIS. WAA MAJAAJILADA HIILDAN OO TAXANE AH.

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

  

Majaajiladda 10naad (20/04/2010):

 Lafihii Mujaahid Timacadde (AUN) miyaa iyagana dib loo soo faqo, si loogu qoro SNM, Illeyn Faqashnimuu Ku  Dhintaye..!

DaNana waxay  u socotaa Tacsi heer Qaran ah !.  Waa  tacsi an caadi ahayn, oo waxa dib loo aasayaa lafihii marxuum ka tirsanaa qooyska reer DhanXiir oo dhintay dhawr iyo labaatan sanadood ka hor. Waana mashruuc ka mid ah  ololaha Lafo-Qaramaynta Dalka Somaliland.  DanYare arrintaasi aad iyo aad ayuu  ula yaabay oo waabu ka dhirfay, duqdiisana (DaNana) waabu ku  dhirbaaxi gaadhay..!!!. Sheekadan ayaa dhex martay.

DaNana:    Tacsi heer qaranaan u socdaaye,  DanYare miyaadan i raacayn?

 

DanYare:   ‘Innaa Lilaahi Wa Inaa Ileyhi Raajicuun Heer Qaran’…! Heer Qaranbaan baan u tacsiiyeeyay, balse yaa dhintay?

 

DaNana:    Waxa dhintay wiil ka tirsan reerka aynu gacalka iyo xigaalka nahay ee DhanXiir

 

DanYare:    Allaha u naxariisto, goorma, gaddee, geyigee ayuu u dhintay?

 

DaNana:    Wuxu dhintay 27 sannadood ka hor, isagoo mujaahid ah, gobolkiisana xoraynayay.

 

DanYare:    Salaamaad, Yaa yaa yaa, naa maxaad tiri, bal iigu celi..!!!

 

DaNana:    Xilloo, waa saacaduhuu dhegaha iska qaadi jiray sidii siidhi lagaga afuufay, waxan ku idhi wuxu dhintay labaatan iyo todaba sano ka hor.

 

DanYare:   oo dee 27 sanadood ma inagaa is qabnayba, mise inagaaba DhanXiir gacal la noqonay, maxaa inooga gidhiish ah?

 

DaNana:    Yaa saaxibul DanYare wa-caqli saqiir waaxid, miyaynaan is qabin 48 sannadood in ka badan, intaasna uu DhanXiir jirin?

 

DanYare:   Alloow ma run?, soowtaad dorraato lahayd waxaynu is qabnay 18 sannadood ee sannad guuradeena iga tun,  markii an ku didhi 48 sannadood ayaan is qabnayna ad igu qoonsatay, ee ad surucyo iyo wadaado iyo quruumihii iyo rooxaantii harag shabeelle oo dhan ad ii soo xaadirsay. Midkee iyo markee ayaad adigu qumman tahay?.

 

DaNana:    Alloow nimaan wax ogayn ha cadaabin, Islaanta uga digtana ha cadaabin. Dee 48 sannadood waa intii la ii kaa maslaxayay, ee Faqashtu dalka haysatay.  18 sannadoodna waa intii aynu xor isku qabnay ee mujaahidintii SNM ee reer  DhanXiir  dalka xorreeyeen, waliba imika 19 ayay ku dhawdahay sannad guuradeenii, oo waa inaad iga tunto bisha soo socota 18keeda…!

 

DanYare:  Alliyo Nabiyo  Rasuul  !!!,  igu wallee haddii an ku dharbaaxi karo waan ku dharbaaxi lahaaye laakiin lafahaygaan u cabsoonayaa in nolosha lagu faqdo.!!!.

Waxanse ku weydiiyay,  haddii mujaahidintii SNM lafahooda dib loo aasayo,  oo la rabo in lafaha dalkoo dhan la qarameeyo oo SNM lagu wada qoro, xitaa dadkii ka hor jeeday SNM ama horteedba calanka u halgamay. Dee bal waayahaye  Lafihii mjuaahid Timacadde (Allaha u naxariistee), iyo Raggii la midka ahaa ee calanka Soomaaliyeed ee buluugga ah, usoo halgamay ee u gabyi jiray,  miyaa iyagana lasoo faqo, Ileeyn faqashnimay ku dhinteene, si loogu qoro SNM miyaa lafahooda dib Si heer qaran ah loogu aaso?.

 

DaNana:    Yaa u kala warrama, yaw kala warrama, wax isma yeeleenee dadyoow kala warrama?; Kuwii iyagoo faqash ah dhintaybaad sheegaysaaye kuwa iyagoo faqash ah nool ayaa lafahooda iyagoo nool intoo laga soo saaro, oo  dib loo aaso, hadana dib loo soo fiqi dooonaa, oo lagu qori doonaa SNM, kadibna dabbaal deg qaran iyo aas qaran iyo tacsi qaran loo samayni doonaa..!!!

 

DanYare   (oo cadhaysan ayaa ku heesaya)

 

Wadaadyahay wareersani

war li’idaa

Wallee war li’idaa

SNM eey War li’idaa

  

Lafahaad walwaasheen

Waallaysku haystaa

Tacsidiyo weerkan Qaran

Waa laysku haystaa

Waa laysku haystaa

Micnaha weedha Mujaahid

Waa laysku haystaa?

 

DaNana    (oo an jixinjixayn ayaa ku jawaabaysa)

 

Waadigan cabaaday

Adnaa wewel cusub

Kugu waabariistay

  

Wadaadyahow wareersani

War li’idaa

Wallee war li’idaa

Faqashoow War li’idaa

  

Waxad SNM ku weydeen

Waa laysku haystaa

Waa mujaahidiin u odhan weydeen

Waa laysku haystaa

Waa laysku haystaa

Wixii madax idinka dhigtay

Waallaysku haystaa…

 

KKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKKK

  Majaalida 9aad: SADDEX KALA DARAN MID DOORO (14/04/2010)

 

Kadib markii muddo dheer la sugayay, ee la saadaalinayay.  ee la saluugayay, ee la sahwiyay, ee la siisan la’aa.  Ayaa  waxa subaxii danbe lagu war helay Gudida Goorsheegta Komishanka Qaranka, oo  si la yaab leh u iclaamiyay,  goorta ay dhici doonto doorashada dalweynaha ku yaalla duleedka daliga Afrikada Bari ee loo yaqaano DALKA-LAND. Gudida Goorsheegta Qaranku,  waxay sheegeen  inay si deg deg ah doorashadaasi u dhici doonto ama habeen ama dharaar wixii ka danbeeya bisha danbe ee lixaad, horraanteeda ama dhexdeeda ama  dabayaaqadeeda, ama intaba oo laysku daray!.

 

Hadaba saddexda wiil ee u tratamaya doorashadan ayaa waxay kala yihiin saddexdii wiil ee ay dhaleen DanYare iyo DaNana. Sidaa daraadeed ayaabay waxay DanYare iyo DaNana uga munaaqishoonayaan midkii loo dooran lahaa hoggaanka dalkaasi, iyagoo aad u dhagaysanaya cajalad ay saddexdooda wiil isugu faanayaan, oo mid waliba sheegayo inuu u qalmo in  hoggaanka dalka loo doorto. Sheekadan ayaana dhex martay: 

 

DanYare:  DaNanaay gacaliso, haynagu daalin cajaladan,  ad caawoo dhan ku celcelinaysee, aynu danteena ka raacno.

 

DaNana:   Aynu danteenna ka raacno ku lahaa, doorashaa lagu jiraa oo saddexdeennii wiil u tartamayaane, horta mid dooro, anna mid an doorto, dadka kalana midd ha doortaan, dabadeena markaasaynu isk aheshiinni, oo danteenna aynu ka  raaciye..!

 

DanYare:  Dee maxaan ku kala doortaa saddexdeenna wiil?;   mid waa DAcweysane, oo dawladduu horey u raacay hoggaamiyana u noqday, danyar iyo maato iyo wixii miskiin darbiyada jiifayna xoolahoodii wuu dudubiyay. 

 Midna waa Docaysane oo daaskeena ma dhaafo, markuu dhaafana, wadaad tabliiq ah ayuu noqdaa oo marna Nabiga ku salliya marna siyaasad ku salliya.!

Midka kalana dibaduu innaga jiraa oo  DahabShiil ayuu masruufka kuu soo dhigaa adiga, anigana imaba tohoydo.  Dee waa Saddex kala daran mid dooree,  anigu an hadalka ku danbeeyee,  DaNana adigu marka hore midkeed dooran lahayd?. 

 

DaNana:  Horta an kaa shaafiyee, wiilasheenna  midka hore DAcwesane ma ahine waa DUcaysane, isagu dawladduu hoggaamiyaa cidna kama daba hadli karto, oo waa amar dawla muddeec, waa nin nin ka tagey, walibana waa aroos aroos ka tagey. ! 

 Midkan ad Docaysane ku sheegtay isna waa Dugsiiye, oo daaskeena ayuu ogyahay waxa ka dhacaya,  danta reerkana wuu yaqaanaa,  marna waa wadaad diinta yaqaana, marna waa wadaad siyaasadda ku xeel dheer. Wuxu yidhaahda daaskan anigaa ku dhashay, kuwa kalana degmooyin kale ayay ku dhasheen – Alloow ma runtii?..!!!

Allaahuma Salli Calaa Muxamad, midka saddexaad ee  ad Dibadaysane ku sheegtay, isaguna waa Deeqe, oo dee isagabaa na masruufa , oo waa Dahabkeen marna Deeq keen,  Dahabsiil iyo Dheeman Shiilba  isagaa ka wakiil ah.    Hadana  jitoo kolleyba, anigu waxan is leehay, “midho gunti kuugu jira,  midho geed kor  yaalla looma daadiyo“, oo waxan dooran lahaa midka imikaba innoo hoggaamiya dawladda ee wiilkeenna DUcaysane.

 

DaNana:  oo hadalkii sii wadata ayaa raacinaysa heestan

 

Waar hooy waar hooy nimankani

Waa wiilashii an Nuujiyoo

Midba mid u naas daayaye

Adna Aabe u nuguloo

Niyad ku doorta  mid u noqo..!!!!

 

DanYare:  oo yaaban ayaa ku jawaabaya

 

Naa hooy naa hooy  nimankani

Waa wiilasheennoo is neceboo

Midba miduun nacab u yahay

Anna naxlibaan ka qaadaye

Ninkoodna dooran maayo….!!!!

 

 

Majaajilada Siddeedaad:  SAGAL MADAR (SINGLE MOTHER), Yaa Qaba? !!!!

 

 

DanYare iyo DaNana, waxay maanta ka wada hadlayaan arrimaha ka taagan qurbaha, sida gunnada la siiyo dadka, gaar ahaan hooyooyinka iyagoo la qabo hadana ragooda dafira ee isku sheega waxa la yidhaahdo ‘Single Mother’, doorashooyinka, iwm..  Kuwaasi oo dhammaan wiilkooda qurbaha u joogi uu uga soo sheekeeyay.

 

DaNana:    Ma maqashay wuxu yidhi wiilkeennii ‘Dibadaysane’, ee dibada inaga jiray?

 

DanYare:  Kaasi waa ilma hooyoo, adiguuunbuu wax kuu sheegaaye, muxuu yidhi, muxuu yidhi, bal ii sheeg muxuu yidhi?

 

DaNana:   Wuxu yidhi dumarkii waxay noqdeen waxa la yidhaahdo  ‘SAGAL MADAR’ …

 

DanYare:  Oo maxay tahay SAGAL MADAR, ma magac iyo abtirsiin qofbaa, ma ilma  madarbay wada nqodeen?

 

DaNana:  Maya waa magaca afka qalaad loo yaqaano hooyooyinka iskaabulada ah hadana la qabo …………..

 

DanYare:  DaNanaay  maxaad tidhi maanta uunbaad  war keentaye?  waa ‘hooyo iskaabulo ah hadana la qabo’, waa ‘Single Mother’ miyaa?

 

DaNana:  Haa wax sidaas u egbuu ku sheegayay sin-gal madar iyo sagal madar  iyo wax sidaas u dhawaq eeg

 

DanYare: Haye, ‘Single Mother’ yaa qaba, haday hadana Iskaabulo tahay, hadana hooyo ubad dhalaysa ay tahay?

 

DaNana:  Waxa qabuu yidhi ugu yaraan saddex oday ayaa qaba,  hadda  waa marka ay ugu yartahay, marka ay ugu badan tahayna ilaa sagaalbay gaadhaan iyo wax kasii badan, oo waa markay gaboobaan, markay bukoodaan, markay hawl gab noqdaan, markay curyaamaan, oo kuwaasina uu mid waliba nin gaar ahi ku siiyo gunno.

 

DanYare:  Haddii la yaabo yaasiinka….Salaamaad….!!!!. Islaan iskaabulo ah, hadana ugu yaraan saddex nin qabto ama soddonba gaadhaan,  hadana muslim ah,  oo maxay kala yihiin saddexda nin ee ugu horreysi, doonimaayo intaas in kabada inaan ogaadee. Sideeyse ugu yihiin heshiis?

 

DaNana:  Saddexda nin ee ugu caansan ee ugu horreeyi waxay kala yihiin;  mid jeebaduhuu u buuxiyaa islaanta oo waxa la yidhaahdaa Ina-kama Sabboort (waxay u jeeddaa Income Support !), Midna carruurtuu Islaanta u koriyaa, oo waxa la yidhaahdaa Jaale Banafit (waxay u jeeddaa Child Benefit), odayga kalana kirada guriguu ka bixyaa oo waxa la yidhaahdaa Hawsen Banafit (waxay u jeeddaa Housing Benefit). Heshiisna waxay ugu yihiin, dee mid kastaba bishii ama todobaadkii ayuunbuu hal mar gunadiisa bixiyaa, kadibna wuu iska baxaa, oo dee iskumaba soo gaadhaan guriga, ismana arkaan. Kadibna wadaadkii dhuumanayay ee reerka lahaa, ayaa daaqada kasoo dhaca..!!!! 

 

Dee imakana DanYaroow, dumarkii iyo ragii iyo  carruurihii waxay yidhaahdeen doorashada waan u dareeraynaa oo Odayga ugu wada weyn odayadaas ee gunada bixiya ee, single mother-kana masruufa, carruurtana biiliya, odaydana marfishka ku masruufa,  oo  magaciisa la yidhaahdo GOROD BOON (Gordon Brown), ayaan doorashda ugu ridaynaa.. Waana saxbaan leenay ee odaygaas Gorod Boon reerka xaqbuu ku leeyahaye halloo codeeyo.!!!! 

 

DaNana, oo hadalka sii wada ayaa ku heesaysa:  Gorod wuxu ina leeyahay lama kala sarreeyee, sinma sinma, safka wada gala, Single Mother  wada noqda..!!!

 

DanYare oo yaaban ayaa wuxu ku heesayaa.

 

Dunidani qurbuhu

Illeyn qiima ma lahoo

Qooysaskiibaa dumayoo

Gunnaa lagu qaraqiyaa

  

Waa Su’aal Qarrribanoo

Qiil aan u waayaye

Qaadigee Qirayoo

Qalinkee Saxeexayoo

Qodobkee banneeyayoo

‘Single Mother’, yaa Qaba?

  

kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk

Doorta GOROD BOON ..!!!

Majaajillada 7aad : DanYare iyo DaNana.. 04/04/2010: Martidii Arooska: Haddaan Nin Danbaba U baaqo

 

  Waxa  lasoo gaadhay xafladdii Arooska  wiil ay dhaleen DanYare iyo DaNana. Waxay DaNana ku mashquulsan tahay inay soo taxdo dhammaanba dadka ay rabto inay ku marti qaado xafladaas Arooska.  DanYare, wuu yaabanyahay oo sheekada ayuu ka gurayaa, kolba qof ayuuna su’aalayaa sobabta ay u marti qaadayso.  Sidan ayay u dhacday:

DaNana:   Waxan Doonayaa inaan qorto dadkii aynu ku  macsuumi lahayn munaasabada Arooska wiilkeenna iyo Gabadheena ina DhanXiir.
 

DanYare:  Haye bal soo daa imisa qof ayaad haysaa?.

DaNana:   DhanXiir waa Aabihii inanta dhalay oo waa koow, Dhudi waa hoyadeed oo waa laba, DhakaFaar waa abtigeed oo waa saddex, Geel-jire adeerbuu u yahay oo waa afar, iyo afar iyo afartan kale oo inanta ehelkeeda iyo qaraabadeeda ah.

DanYare:   Oo Dhanka wiilkana, imisaad kusoo dartay?

DaNana:    Allaahuma Salli Calaa Muxamad,  dee dhanka wiilku waa dhankeennee,  waxa ku jira aniga iyo inta ila dhalatay oo muxaafidka dawladda Ah, illeeyn inankeenu dawladuu ku jiraa oo wakiil sare ka yahaye, intii muxaafidka ah oo dhankayga ka socota ayuunbaa arooska iman karta.

DanYare:  Aniga ma igu dartay liiska?

DaNana:   Dee adigu duqii inanka dhalaad tahaye, haddaad iska aamusto oo ad ballan qaado inaanad ku heesayn DAcwaysane Wiilkayoow..iwm.., dee waanu kugu soo  dari,  Guul-wade ku ilaaliyana garabkaagaanu dhigi.

DaNana:    Waar bal quduradan iyo qardabadan daawada, ma arooska inankaygaad siyaasad galisay, oo guulwade lay garab dhigayaa, mise anigaaba ka heesi kara, oo xumaan ka sheegi kara?

DaNana     Dad ayaa la aaminaayoo axdi keebaa lala dhigtaa?  ayay ku heestay habar reer Jabuuti ahi, ma adigaa is hayn kara, soowtii ad Arooskenaba ka heestay ee ad lahayd “Gaafkana Aniyo Islaantaydu, Gaadada an isa Saarnee, Guriga nooga baxa, Guriga nooga wada baxa”,  ee  dadkii kula wada yaabeen.

DanYare:  Habar reer Jabouti ahi heesta  hore kuma qaadine, odaybuu ahaaye.  Heesta Gaafkeena  ee  anigu an ku heesaynaa  dee hammuuntii jacaylkaa ii kaa haysoo,  waan sugi kari la’aaye.  Bal DaNanaay  hay soo xusuusin waayee,  ka soco  yaa kale oo ad kusoo daraysaa casuumada?

DaNana:   Ugaas Xumadu Xamaadu Kaako, oo ah  Ugaaska canfarta kusoo dar, isku reer  Binu Axmad  baan nahaye

DanYare: Ugaaska ciisahana?

DaNana:   Camalkiisaa ku daraye ku dar Ugaaska Ciisaha ee Badal Geelle Batal, isku reer Binu-Cali baan nahaye

DanYare:  Alloow ma fariid dheh, ka soco, Ina Geelle Batal ma aha ugaase, Ugaas Mustafe dheh..!

DaNana:  Dhankii fanka iyo fannaaniinta haddii an fiirsado, dhammaan kooxaha oo idil,  sida kooxda dhaygag, kooxda dhakafaar, kooxda dhabano hays, kooxda dhafoor goror iyo kooxda dhinacyo badan intaba waan macsuumay. Sawirkana waxan macsuumay farshaxankii caanka ahaa ee COOMIR AMMIIN.

DanYare: Wallee warbaa dhacay, oo waxaasoo wada dhaygagsan dhul qaadaba uma haynee, yaa kalood kusoo daraysaa, farshaxiiska Ammiin Caamir isagu waaba iska oolraydhe?

DaNana:  Allaahuma Salli Calaa Muxamad,  inantii buurnaydee, ‘Saado-Badhqiya’ iyadna kusoo dar..!

DanYare: Waa tuma taasi?

DaNana:  Waa tii dee

DanYare: Waa tee dee?

DaNana:  Waa ta heesta dee

DanYare:  Heestee dee?

DaNana:   Heestii dee

DanYare: Tee dee?

DaNana:  Tan dee

  (DaNana, oo  heesaysa)

  Ma ogtihiin beri samaadkii

Bilic waxan lahaa qurxoonoo

oo sida  boqoradii Balqiisiyo

Bureeqo lay moodi jiraye

 

Imikana da’diibaa i budlisoo

Igu soo baxdoo i haysee

Markaasay badi wiilashiina

Bariidadaba ila dhaafeene

 

Aniguna cadhaan u booyoon

Ragii wada  baalasheeyaye

Ninkii iga soo hor baxaba

Bustaalaan ku sheegayayee

Billaahi miyaan danbaabay?

 

Sidaan u yara barraahdayba

Suuradaydii way  badalantaye

haddaan bismilysan sidaan ahay

Haddaan nin danbaba  u baaqo

Haddaan Cabdi Nuur u baroorto

Bulshooy Aniga i budheeya..

  

Majaajilada 5aad:  SOO HOR CAAHSAQA

DanYare iyo DaNana waxay doorkan maanta ah rabaan bal inay hadal wanaagsan iskula hadlaan oo khilaafkooda badan soo af-jaraan. Balse, waxa la yaab leh, waa inay mar walba naruuro ama qiil u raadshaan sidii ay iskugu soo jiidh-dabci lahaayeen. Qiilka ugu fiican wakhtigan xaadirka ah, ee u fasaxaya isu soo dhawaanshahooduna wuxu yahay, in saddexdoodii wiil oo muddo badan is hayay ay maalin dhawayd isu wada yimaadeen, iyagoo faraxsan oo gacmaha is haystana la arkay. Sheekadan ayaa dhex martay:

DanYare:       DanaNaay, bal koobka shaaha ah iila soo dhakhso , oo dee waxa ba’as waabad la raagtaye miyaad karinaysaa?. Sinjibiilkana haka ilaawin, hargabkuu saaraabaa la yidhiye, haa ‘hargab digaaga’ sinjibiikaa u dawa ahe. 

DaNana:        Waakanaa xaaji koobkii shaahii, oo sinjibiilna lehe,  ‘soo hor   caashaqa’..!

DanYare:       Saaka heestan iyo farxadan kaa muuqata magaceeda maxaa lagu sheegaa?

 DaNana:        Waxa magaceeda lagu sheegaa ‘Soo hor caashaqa’..!.

 DanYare:       Bal warka ii balballaadhi, maxaa kugu soo kordhay?

 DaNana:        Inaynu is caashaqno, oo hadal fiican isula hadalno, ma ceebaa?

DanYare:       Maya ceeb ma aha, haddii wax fiicani dhaceen..kkk

 DaNana;        War fiicanbaa jira oo saddexdeenii wiil  way heshiiyeen, oo shalay gacmahay isa saareen.

 DanYare:       Ma saddexdeenii wiil, ee mid wadaadka ahaa, midna waran laha ahaa; midna wasiirka ahaa, ayuunbaa mar wada heshiiyay..?.  War xun ma aha, maxaase inaga inooga gidhiish ah?.

 DaNana:        Waxa innooga gidhiish ah inaynu inaguna gacmaha isa saarno, oo aynu dabaal degno, oo caashaqa soo horno…!

 DanYare:       Bal adigu ku horree, oo soo hor caashaqa, aniguna waan soo tu’ine..!.

DaNana:        Meelahaas uun haka hadlinoo

                   Haka hugminoo

                  Hayga maqnaane

                   Hooyga joogoo

                   Hoobeeyooy soo hor caashaqa

                   Haa..an heshiinnee…!!!

DanYare:      Halkanbay odhan layma taabanoo

                   Layma tuujine

                  Muruqbaa igu taaganoo

                   Waa layga tegaye

                   Hoobeeyooy Tu’i caashaqa

                   Haaa……..an Tahriibnee…!!

…………………..                     ………………..        ……………….

Majaajilada Afraad:  DanYare oo Ammaanaya DaNana 

DaNana, waxay maanta rabtaa inuu duqeeda DanYare, aad iyo aad u ammaano, oo hees uu ku ammaanayo u qaado. Sida qaalibka ahna, DanYare ma aha nin ku fiican sida wax loo ammaano.  Bal hadaba aynu eegno halkay isla maraan. 

DaNana:            Haddii ad i ammaani lahayd, DanYaroow maxaad odhan lahayd? 

DanYare:           Cajiib, illeyn cimrigaagoo iska raagay, habar i amman ku lehna wuu ku tusaa. 

DaNana:            Waxba hadalka ha calaline, waanse kuugu celinayaaye, haddii ad i ammaani lahayd maxaad i odhan lahayd ayaan ku idhi DanYare?. 

DanYare:         Haddii an ku ammaani ..lahaa, haddii an ku ammaani lahaa.. waxan ku odhan lahaa: 

Intii aan jirayee

An joogay dunida

Mid adi kula jaada

Maba Jalleecinee 

Sidii Jinacii

Jilbo quruxeey

Ama Jalamadii

Jeenyo u ekeey 

Waxan u jeedaa

Inaan kula joogee

Inaan kula joogee

Inaan ku jashoo

Jiqlaha ku dhigtee

Ilwaad Jinaweey

Ilwaad Jinaweey

Ilwaad Jinaweey. 

DaNana.  Illeeyn margi adkaaday lama maroojin karo. Odayga maxaa uga ba’ay sida wax loo ammaano. Hadaba waa kane, ma kalar balayn (colour blind) buu qabaa, mise kaneecaa soo cuntuugtay.  Ma aniguu igu leeyahay Ilawaad Jinaweey, jeenyo jalamadeey, jilbo jinaceey iyo wax an looba joogin.!.  Hase yeeshee waa sidaan u qaato, oo waxan u qaadanayaa inuu u jeedo: 

Sidii qalanjadii

Qoor dheereey

Qaali luuleey

DaNana qummaneey

Ilwaad quruxeey

Ilwaad quruxeey

Ilwaad qurexeey…………………  

Majaajilada Saddexaad: Dacwaysanne

Doorkan maanta ahna waxay DanYare iyo DaNana ku murmayaan saddexdoodii wiil midkii loogu hor dhisi lahaa.

 DanNana:          DanYaroow, saddexdeenii wiil ee kala ahaa, Ducaysane; Docaysane iyo Dibadaysane.  Dee kolka waxay noqdeen rag waaweyn oo qaangaadh oo guur doon ahe, miyaad ka fikirin sidii wiilasha aynu ugu dhisi lahayn?. 

DanYare:           DaNanaay maxaad tidhi, bal hadalka iigu celi.  Ma waxad na leedahay, saddexdeenii wiil ayuunbaa mar kaliya wada kobcay oo is wada leekaaday oo wada guur doon ah?. DaNanaay wiilasheena,  adigu awel hore  ma mar kaliyaad wada dhashay, oo ma mataano isku wada ilko eg bay ahaayeen?.

Dee bal waayahaye hadduu Alle kuu roonyahay, miyayna kala waynayn oo aanay kala yaran, oo aanay kala dheerayn oo hadana kala gaabnayn. Oo midkood bidaar lahayn, midkoodna xaad lahan, midkoodna gadh lahayn, midna shaarubo lahan.  Siday wax u jiraan DaNanaay, bal warka ii bal-ballaadhi.?

DaNana:            Xillooo, waakaas, waa saacaduu i moodi jiray habar asaasaqa. Haddaad adigu sabciinkii ku jirto anuu cishiriinkiibaan wali ahaye.  Carruurteena mar ma wada dhalin oo adaa moodanayee mataano maahayne. Waxbase dee makala weyna, oo waxay  ahayd ‘mijini gashay mijini baxday’ oo hadaan laga tegin way isku wada naas daayeen. 

DanYare:           Dananaay midkeed ugu hor dhisi lahayd wiilasha, an hadalkaba ku jarnee?. 

DaNana:            Wiilkeenna Ducaysane ee dawlada innoogu jira, kaasi aynu ugu hor dhisno, dabadeedna an Docaysane ku xijisiinno isagu docda guriga uun inoo fadhiya ee an meelba inooga dhaqaaqin. Allaahuma salli calaa muxumad, dabadeedna aynu ugu danbaysiino, wiilkeena dibada innaga jira Dibadaysane. 

DanYare:           Illeyn quduruba waa tanoo kale. Ma magacdii wiilashayda ayaad  sidaa u badashay. Waatii an horey kuugu sheegay oo wiilka dawladda innoo galay ma aha Ducaysane, ee waa Dacwaysanne. Isaga dacwadbaan u qabaa oo ilaa uu dawlada boobaysa danyarta ka baxo, xagayga kaasi waa dacwaysane. Isaguna ha u danbeeyo.     

DaNana:           Wiilka dhan ee reerka haya ee dawladda innoo galay, ee hadii jeel laynagu rido inaga soo daaya, ee cashuurta ka qafiifiya yidhaahda, ee marna minashiibiyada ah, marna guulwadaha, marna  bilayska ah, marna cilmi baadhaha ah, innoogu ducee wiilka oo u ducee oo isaga ugu hor guuri ayaan ku leehay. Haddii kale anuu waan iska dudayaa..!

DanYare:           Haa …Haa…Dananaay maxaad tidhi, bal kaalay ha dudine, miyaan u duceeyaa wiilka?.  Waayahaye  dhagayso ducaan ugu heesayaaye. 

DanYare:  (OO HEESAYA)

 DAcwaysane Wiilkayooooow

Anoo Danyaraan ku dhalay

Dabadeed ma galin askari

Anuu Dirays maba qaadanoo

Degtana qori ma saarine

Markaad dugsi quraan dhamaysay

Adoon Duruus kale qaadan

Haddaad Dawlada jeclaatay

Dacwaan kuu qabaaye Aabo 

DaNana (Ayaa ka hoos jiibinaysa): 

Adduunka Ninkii dul joogoow

Maxaa Danyare kuu Laaban

Hadduu wiilku dawlad galay

U ducee innoogu ducee

DanYaroow inanka u ducee 

DanYare (oo heestii sii wata): 

Danyare yaan lagugu xaman

Daliga waligaa kor u taag

Ku dalooli lacagna jeebka

Dadkaad xukuntana Tahriibi

Shuftada Daacad u ahoow

shuftada Daacad u ahoow. 

DaNana (ayaa hadana kasii hoos jiibinaysa): 

Ha dacweeyne inanka daa

Inanata Dariskana u hibee…….!.

    ………………………………………………………………………….

DANYARE IYO DANANA

Majaajilada Labaad: Sannad Guuro Aroos

Qaybtanina waxay ku saabsan tahay sanad guuradii ka soo wareegtay wakhtigii ay is guursadeen oo ay ku heshiin laayihiin inta sanadood ee kasoo wareegtay.!

DaNana:            Dayaroow Nabad maku soo toostay?. 

DanYare:           Danana, sidii xalay an kuseexday ayuunbaan  saakana kusoo kacaye,  ka soco. 

DaNana:            

Sagaalbuu dayaxu,

Ku Sinnaa Xalayoo

Siraad buu lahaaye

Saakaana cirkaan dayay

Sarow eegay samadoo

Cedeceedaa sagaal kale

Ka sidata dayaxiiyoo

Suuradiisiiba qarisaye

Sagaal lagu daray Sagaal

Siday aniga ila tahay

Sideed iyo toban weeyiye

DanaYare ma la socotaa?.. 

 DanYare:   

Waa saacadahay

Sidii ruux sixran

Ama surucyaba qaba

Saraan cirka u eegiyo

Dayaxaa ii sanqadhiyo

Alien baa ii sanqadiyo

Xidigahaan saloogtiyo,

Hadala wada sidaasoo

Wada siloon tidhaahdee

Sagaal lagu daray sagaal

Haday sideed iyo toban

Adiga kuula siman tahay

Aniga waa ii sideed iyo

Afartan ku Sarjarane

Maxaadse uga socotaa

Bal warka i sii DaNanaay ?.  

DaNana:           Allaa,  Yaa Saaxiibul Danyare, wa Caqli saqiir waaxid, ma Sagaal lagu daray sagaalbaad tidhi waa siddeed iyo afartan?. Waar waa siddeed iyo toban, oo haddaad sibiq u illowday, Sannad guuradeenii weeyaan, duqyahow lay kaa siiyaye.  Iga tun baan ku idhi Danyaroow saaka, hadii kale waa lagu kala socon. 

DanYare:         DaNanaay maxaad tidhi?, Sannad guuradeenii  weeyaan, markii laygu kaa sasabay, ?.kkkkkkkkkk. .  Horta Dananaany haddaad tidhi waxaynu is ag joogjoognay 18  sanadood, innagoo wada joognay 48  sanadood, waabad innoo xil qarisay oo da’deenii ayaad yaraysaye. 

Dee allaha ku daaye DaNana, inaan saaka kuu heeso oo aynu xusno wax walba guuradeenii, waxay doontaba ha ahaatee, allaylehe way tahaye, bal heestayda dhagayso: 

Gugaan ku goobay           Koow dheh 

 Gugaaan Kuu guuxay       Labo dheh 

 Gugaan kuu goohay        Saddex dheh 

Gugaan kuu gunuunucay  Afar dheh

Gugaan kuu gunuusay     Shan dheh

 Gugii guurkeena             Lix dheh

 Gugaan is jeclayna        Todaba dheh

 Gugaan is necbayna       Sideed  dheh 

Guyaalkii kalana           ku dar dheh

Intaasi oo Gu’ isku geeyooo,

Farxada Gacalooy geeraar

Farxada Gacaloy geeraar.

Majaajilada Koowaad: DaNana oo Toocsanaysa..! 

DanYare iyo Danana waa duq iyo duqdiisa, waa carrab iyo labadiisa daan oo an kala daysanin hadal. Col iyo nabad midna kuma aha heshiis, Isma dilaan ismana daayaan, isma dugsadaan ismana deyriyaan. Waa Majaajilada HiilDan oo taxane ah. 

DaNana:            DanYaroow ma bariday? 

DanYare:           Barinaybaa lagu yidhiye Danana, dantaada uga soco. 

Dannana:          Allaa, waxan  maanta raabaa inaa kuu heeso DanYaroow. 

DanYare:           Iska dibira dhacsaa lagu yidhi Danana. 

DaNana:  (oo heesaysa)         

Danyare cawdoo

I taalna Darani

Waa waxa dalkeena

Dib  u wada dhigee

Layskugu dudiye

Maantay dawladi

Noo soo degtaye

Gurigayaga dahab

Daayimoow ka yeel. 

DanYare:  (jawaab hees)  

Habar Dananaysoo                       

Iga daynin hadal

Waa waxay Darisku 

Nooga didayaaneey   

Laynagu dayrshaye   

Ma inaan dilay                        

Iga doonaysaa                       

Oo an Daamankiyo                       

Gawsaha dumiyo ……..!!!!!!              

Waad fahamteen ayaan filayanaa sida laxanka heestaasi u dhacayo – waa sida heestii, “Maantay Galadi Noo Soo Gashee, Gobanimadayada Guulloow Adkee”. La Socda qaybaha soo Socda ee DanYare iyo DaNana. !!!!

…………………………………….HiilDan…………………………………………………..

kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk

Waa Innoo Mar kale iyo Majaajilo kale………..