LOOMA OOYAANA IYO LOOMA AARE

MA HURDAAYEEY INOO BADILEEN?

Waxaan halkan salaanta islaamka ugu qaalisan aan hawada u soo marinayaa dhamaan walaalahayga Islaamka iyo umada Soomaliyeed ee dhibtu gaar u noqotay gaar ahaan tolkay Gadabuursi oo ku sifoobay cadaadis iyo dil aan loo aaba dayayn.

cid ka dhiidhida ama ka damqataba lahayn haddi aay jiraana hoos ka guux xaalkoodii noqday waxaan leeyahay Asalaamu  Calaykum wa raxmatulaahi wa barakat.

1. Muddo qalin keeygu wuu khadbeelay oo wax qorid aan taran lahayn ayuu ka daalay waxanse maanta igu soo celiyay  waa ciil iyo maroor dilaac marba marka ka danbeeysa isasoo taraya oo habayaraate wax qabad beelay, ood moodo umaddii Gadabuursi in damiirkiiba uu ka tagay oo tamartii heeryada meeydka ah ee saaran aay iska qaadi  kari la’yihiin. Waxa aay maanta marxaladu maraysaa meeshii ugu hooseeysay ee aadam’nimada dhaafsiisanayd waxaan ilaa hadda muuqda in aay daawanayaan waxa hortooda iyo hareer toodaba ka dhacaya ooyna ba ogayn waxa lakala macaashayo. Waxa is weeydiin mudan ma aqligii talinayay baa tagay? Ma maatida la’gumaadayo iyo waayeelka la qalanayo ayaan dad ka dhalan oo geed cidla ah ka baxay? Mise danbiyo aaynu ogayn ayaa la inaga jafayaa oo damiir xumada inoogu wacan? Haddii la dhintana dhareerka la iska duwaaye miyaad tafaraaruqa intaad ka baxdaan ood is cafisaan danta guud ka raacdaan inta wali rajadu nooshahay. Waxaan mowduucan ku soo qaadanayaa dhoowr qodob oo shucuurteeyda turjumaysa oon idiin soo bandhigay igana ah daan daasi iyo damqasho.

(1). Marka hore waxaan halkan tacsi tiiranyo leh uga soo gudinayaa Aabo Ayaanle Siciid Khalif iyo hooyo Ruqiya Mire Muumin oon leeyahay Ilaahay samir iyo iimaan ha idinka siiyo Inatiinii yareed ee umala dooxa ku shafeecday shalay kuna dhimatay gacanta Somaliland ku sheega ee dhiigmiiratada ah xalaalaysatay dhiigeena dhagarteenana ku naaxda. Ilaahay ha idiinka dhigo tii idiin shafeeca qaada maalinta wajiga Ilahay la hortagayo tii idin daadihisa ee janatal farduusa ku kulataan Allah ha idiinka yeelo. Ilmahaa aan ifkaba u soo bixin dabaina ku lahayn waxaa aduunka ka socda ku dilay Ilahay ha ka abaal mariyo danbi wixii aay kaa galeen, dhmaantood dhib wixii aay reerkaasi muteesteena danbi dhaaf Allah ha uga dhigo.Amiin!!!!!

2.Ina Ayaanle Siciid oon u bixiyay (Xoriyo) Ayaanle Siciid waa Ilmihii ugu horeyay ee Awdal State darteed u dhintay waana lama Ilaawaan sida arxanli’ida aay hooyadeed iyo iyada iskugu dileen iskuguna dhiman gaadheen kuna umula dooxay magaalaada Boorama oo bartii aay ku dhasheen kuna barbaareen ah hadana loogu jidh dilay Xoriya iyo hooyadeed iyadoo cid u miciinta una soo gurmata laga waayay meeshii aay u dhasheen sababtayna dhimashadii Xoriyo oo neef qabatoowday hooyadeena dhaawac aan la’garan karin ku reebay dhiigbaxna la jiifta gurigeedii maanta, iyo sadexdii ubadee kale la baday in aay guri cidla ah hawaarsadaan markii aabahoodna jeelka lagu taxaabay hooyadoodna naflacaarigii loo la cararay cusbitaalka si loo soo kala badabaadiyo labadaa nafood ee isku dhex rafanaya, ta ka sii daranina aay tahay kuwa loo soo adeegtay oo ah kuwii ugu xigay ee ehel iyo qaraababa u ahaa, ma ayaan daro taa ka liidata ayaa jirta? Miyeeyna halkii darajada nolosha ugu hooseeysay ahayn? Miyaan cid damqataa oo damiir leh ku hadhin dhulkii? Mise waa si kale oo waa umad wada bacaysan waxaan la’hadal is leeyahay. Waa sidee askartaa malaga shaaridan ah miyeena gacantu gariirin markaay kolna walaashood kolna dumaashidood kolna ilmaha aay abti iyo adeer ka aay u ahaayeen hooyadood aay umaldooxayeen aabahoodna u sibra dabrayeen dhiigmiiratada dhulkii dhagaraysay mise shaadh sirxan beey sitaanoo waa wada siloon? Mise waa waabay sumaysan oo mas dhexda kaga maran yahay? Soomalaay sidaasi ma garbaa mise waa gardaro? Xaquulqal insaanka halkeey ka soo gashaa in haweeynay uur leh gacan loo la tago? Miyeeyna dambiilayaal ahaayn kuwa Xoriyo oon ifkaba u soo bixin dilay? Waxse aay reerkaa ku maageen ma aabaoohdbaa Awdal State ah ? miyuna qofku xor u ahayn in uu xor u noqdo wuxuu doonayo? Sookuwa iyaguba aay xag u yeesheen SNM oo dhagarqabayaal ah in aay codkooda kor ugu qaadeen oo walib aay u dabaaldaga taalaana u dhisa kuwii aay dadkooda gumaadeen, maxaa xuquuqda reer Awdal aasay ee loo yidhi ma hadli kartiin? Xaalku waa isku cududda jabi. Gudanyahay imaad gooyseene qaayb iga mida ayaa kugu jirta!! Dhiigii afartii rag oo maqan oon wali xal loo helin ayaa sadexdii Seemaal lagu qashayna la’mariyay dariiqii kuwii hore maanta ilmihii uurjiifka ahaa lagu dhex dilay hooyadii, ayaa hadaba dadkaa u maqan ee xaaqoodii dooni mise waa looma ooyaan looma aaraan kii loogu soo heesay askartii Buuhoodle dhabarka laga soo toogtay, maxase intaa ka weeyn ood su geeysaan in aad iskaga dhicisaan cadaawaha idin gumaadaya raba in uu gumeeysi madow oo Soomaaliyeed idinku noqodo? Weeyse u gaadhay wasriir ku sheegu in uu maanta si digosho leh ugu tiikh-tiikhsado in uu arrintii Seemaal intii ugu badneeyd xalilay oo uu ku xalilay xaashidii uu magaacda ku soo xaadiriyay si uu idinku diro gaara bildhaan. Taasi ma xalbaa mise waa meelka dhac la inaga soo qaaday doqmo damqan waxana garan, goosan karina oo kolba sida bustaha dhulka loo jiidoo, dhabanahaystu waa maxay miyeeynaan cadkeena goosan aqoon? Mise inaga uunbaa isku muruqyaweeyn oo ku kala aargoosta wax aan micno lahayn?

(3). Wax badan ayaa laga soo hadalay cawaaqib xumada ku socota dalka gudihiisii oon la gafin wixii dhaliil iyo dheef ee halkaa laga helay in badana waa laga dooday halka aay wax ka qaldameen iyo sida waxa loo hagaajin karayo, ilama’aha cid wax ka qarsoonyihiin in aay jirto oon ka warqabin sida wax aay u socdaan iyo sabankan maanta dabeeylaha siyaasadeed ee isbadilku keenay waxase jira is maandhaaf badan oo xaqiiqada is hortaagaya dadka qaarna kani adeeyg ka qaadaya marka qof daacad ah si toosan wax u sheegaya uu mowduuc ama mabda tiisa ka duwan loo la yimaado kana door bidaya in uu dhagaha iyo indhahaba iska qabto xaqiiqada taagan ee hortaal isagoo is leh haddii aad ogolaato hebal baad u jabi ee guunimo ku dhimo isba wuu ku xumeeyee adna xumee iyo wax yaalo la mid ah oo dantii guud lumisay cadho aan dhamaana cidhib xumada aan maanta ku jirno ina baday oo xeradeenii ku noqotay waa wada uloo ul la qaato maleh, taana waxa ka faa’idaystay gacan ku dhiiglayaasha kaba dhargi la’ dhagarta ragayaga iyo dhashayada oo intay sadex shaadh u kala xidheen yidhaahdeen kolba sidaad noogu soo kala badisaan ayaan idiin kala kormarinay naa ee bal kiina badiya aan aragnee banaaka isku soo baxa markhaatina nooga yeela dagaalkiina si aan idiin aqoonsano waxase la yaab leh dad yagiiba aduunyada ugu tafaxaaytay in aay dawaro dadkaa aay rarteen ee damaanadqaadeen ku daraan na aqoonsada oo aqoonraadis ah ayaa qaar kalina miciin moodayaan oo kuwaa wax ka dayayaan si aay u aqoonsadaan iskuguna muujinaya siday isku soo wada dabri lahaayeen iskugana soo wada gacan galin lahaayeen dad aay ka ma qaam sareeyaan.

(4). Intaasi waa iga afeef, waxanse ku soo gunaanadayaa umad yahay waan kasnaaye aan karno in aan midowno gacmo wada jir beey wa ku gooyn karaane oon beelahda rag daayacay intaa suudhi noo ciyin daba qabateeyno oon danguud u soo wada noqon. Dhaqaajiya dhiiga dhalin yaradaay dhiig yacabka maradiisa dhaadhiciya oo inoo dhidba calankii midnimo.

Salaamatulaah, Wa Bilaahi Towfiiq

Fathia Omar