Maansadii DAALACAN.!

 

Abwaan Siciid Cali Sharmaarke

 

DAALLACAN

Dir Soomaaliyaan ahay

Dadkii geeska baan ahay

Diillilmaha midabkana

Maariin dabiiciya

Dugul Iyo casaan xiga,

Diintana furqaaniyo

Xaqa Eebbe daafaca

Marka taa in lagu daro

Daacadiyo hir baan ahay

Marka dawlad dhalataba

Daruuraha hadheeyee

Dul hoganaya baan ahay.

Nabad dooje baan ahay

Dugsi lagu ledaan ahay

Dibindaabyo Iyo been

Damiirkaygu ma oggola

Deriskayga kuma shido

Dogob dhamacyo waawayn

Fadhi kii ku diririyo

Doodaha qotoda-dheer

Luqun-diinleyaashii

isu dira sokeeyaha

Debanahayga uma furo

Dayimkeen siduu yiri

Hadduu duul nifaaq ihi

War duul-duula soo gano

Idinkoon daraasayn

Degdeguna idiin Hodin

Hubi diiradlayeey

Daf haddaad tiraahdaan

Hadmaad dacar ka leeftiin

Dib u qoomamaysiin

Dorraatiyo ayaamii

Taxanaha dunidiyo

Dura tii la soo maray

Diihaalka mahadhada

Baallaha ku daabacan

Wiil daymo dheeroo

Dayniile joogoo

Gaarriye loogu magac-daray

Soomaali ul-iyo-diir

Ku dardaarmayaa jiray.

Daah-furkii wuxuu yiri

Dugsi male qabyaaladi

Waa dararta baahida

Waa astaanta dib-u-dhaca

Dabuubtaas xaqiiqda ah

Nin ay damaqday baa jiray.

Dar kastoo samaa jecel

Dullin baa ku hoos Jira

Midhahaba dirxaa Gala

isha dabani waa cadaw

Ilaa doorkan maanta ah

Halka xaajo doogtiyo

Daqarrada ku leedahay

Hoosba yaa u dayay weli

Sawtani lays Wada dilay

Nin kastaba Nin Kale dagay.

Danni Iyo ladh baa Jira

Danan Hoose baa Jira

Hoos-ka-tuurka duriddiyo

Damac sheellan baa Jira

Danaysiyo han baa Jira

Degaamayn horlaa Jira

Docna weeerar halisiyo

Shax baa layga dagayaa

Anna Waan digtoon ahay.

Ha yeeshee danbeeyiyo

Doollar qaateyaal Iyo

Waaxo iga dibboodoo

Laygu daw-galaa Jira

Doolli i qaniinoo

Miciyaha halkuu daray

Dib u neefiyaa jira

Daanooyin Igu Wada

Bohol soo dumaysoo

Hoos loo dalooshoo

Dabna laygu shiday baa

Sida laba daryaalaha

Duman lagu yagleeloo

Dusha laga qurxiyayoo

Soo deg laygu leeyahay

Nin dardaaran hore qabay

Duco waalid soo dhamay

Digdig Iyo is-dhiib Iyo

Debcin mayso qayladu

Inta derejo sheegtiyo

Duud-caddaaleyaashii

Waxay daabulaan iyo

Deeqduna wax siin Iyo

Diif-jabkayga maahee

Dabar-go’ayga weeyaan.

Barihii daliilkaa

Ii dhigay duruustee

Deelleey Iiga horreeyoow

Da’ waliba markeed lehe

Aniguna Dig baan iri.

Dad waxaan u neceb ahay

Marka xaajo dalab hihi

La soo deristo beelaha

Kuwa laba-gar-daaqee

Durba Talo ka boodee

Maahmaahyo daadshee

Yiraa maxaan ku daalaa

Dooryaanleba timirtii

Dab iyada Oon loo helin.

Ma dabayl xagaa baa

Un-tuna Dillaal iyo

Dusdus iyo xin badanaa

Dub malaha riyuhu e

Missna waa damaaciyoo

Idahay ku digataa

I arkaay i daawadaay

Ma is dayax-bixin baa?

Duni Aakhir saman Oo

Dalli dheer ka lulatoo

Demmen yahay raggeedii

Dhaka-faar daraaddii

Cuskanaysa daamaha

Halyaygiina laga dilay

Nin-doorkii ka haajiray

Daranyootayoo nacab

Dugayadu u wehel tahay

Daa’imo ku keli tahay

Daryeelkooda jeceshahay

Waqalkuna u di’in Wali

Daashadeen abaaruhu

Maryeheedda duuggiyo

Dildillaaca waaxyaha

Dusha Sare ka muuqdaa

Tolloow Yay damqaysaa

Yayse daawo u tahayoo

La sii jecel duruufaha

Ka macaasha dib-u-dhaca?

Dal-jirkii xaqlaha ahaa

Aga mici-dugaagliyo

Dibad-yaallo baa helay

Nixinoon digiigixin

Timo dabanta beledkiyo

Duxi halkii ay taallaba

Ku dummaala shilimaad

Xarrumaha dakayntiyo

Duffankiyo wax-saarka le

Yaallo malabkii doocaan

Iyagaa faraha dara

Dubaaxdoo ku neefsada.

Waa Degel la Iibsaday

Daltabyada ninkii qabay

Dudayoo ka suudalay

Daydaydii la dhaqan-celi

Ha yeeshee dirayskii

Markii Dooddi loo xidhay

Dablii xoogga qarankiyo

Ciidankeenna lagu daray

Dooraneeyaashii

Nin kastoo dun lagu taxay

qoys buu u dool yahay.

Dawankii qabiilkiyo

Sidii buu durbaankii

Dig leeyohoo u dhacayaa

Ilamaa darwiishkii

Wax is doorshay Lama arag!

Daa’imay Islaamkii

Calankii dul Iyo baar

Isagaa ku daabacan

Distoorkaana sheegoo

Wuu og yahay dad-waynuhu

Ha yeeshee danbiilaha

In xadkiisa lagu Duwo

Runtii waa la dala’saday

Dooxatada wax laysiyo

Jar abeeso duubnayd

Imisaa ku dalaq Tiri

Lagu daray xabaalaha

Lays odhanin yaa dilay?

Waa cuqubo da’wayn Oo

Laga doogsan waayoo

Deribtii sokeeyaha

dubatoo ku naaxdee

Dhaqtarrada dalkaygoow

Culimada dalkaygoow

Digtoorkiyo xidigiskoow

Cudurada dahsooniyo

Naflihii dardaran iyo

Jinka Waad dawaysaan

Saadaasha dooxdaan

Dacwaddiinan yaabka le

Miyaydaan ku dari-hayn

Dacuunkiyo waxyeelada

Joogee na daashaday

Mise waa diyaafado

Diib Iyo Iidaan loo

MArka wiil la duugaad

Dheefteed u dareertaan

Dabiib miyaad u waydeen?

Xoolaa dareemiyo

Doog loo abuuroo

Durdurkiyo la geeyaa

Duurkii caleenlee

Dadkuse waa ka gooniye

Jaadkuna ma daawiyo

Ma daruuri dheeflaa?

Daayeerkaa Laamaha

Dheemaalka dookhee

Soowtani laga daray

Taajir duunyo beeliyo

Intuu reero dumiyiyo

Inta diricyo waashee

Nacas Iyo hal-doorba le

IMuxuu wiilal duufsaday

Dib-jiroo habaaboo

Dugsiyada ka saaqiday?

Hableheenna dahabkuna

Mid soo dadab xereeyiyo

Diiriye ma helinoo

Dalal Kalay u foofeen

Doollaalka waayaha

Waqtigaa dibleeyoo

Guumaysnimo dar-jiidhshoo

In la doono Lama filo

Danbeedada xanuunka le

WAa shaacoo ma daahnoo

Diiwaanka biiraa

Dar Alle ka maragoo

Dafiraadi kama taal.

Doonida kharaabka ah

Dakhaliyo lahayn Hage

Ninka fuulayee duuul

Dawaaf yiree u heesoow

Gal-daloooladeediyo

Iimeheeda dararta ah

Dawladeennu leedahay

Anigaa duraayee

Horta intayna kula Degin

Ma ka daadagaysaa,

Dabadeed awaalaha

Baaraan-deg xoogliyo

Dardar maw badheedhnaa,

Duqaydiyo waayeelkii

Daahyaale soo jiray

U darsaday nasiiniyo

Daryeel Iyo xannaanayn

Maw dammaanad qaadnaa

Bara-kaca dan-yartiyo

Reero dire-diraalayn

Soo dumaayda qaylada

Innagaysku diiree

Guluf mayska daynaa?

Duuray Iyo dhiggeedii

Daryankii bir-jeex Iyo

Dumintii man-dheeriyo

Haddii dacar la soo dhamay

Ragna soo dagaal galay

Dib-u-noqoshadeennii

Dar kaloo waxaa  Jiray

Dejin Iyo u hawl-galay

Dekenii colaadaha

Iyo damaq-dhaygoodii

Dayibkii SULEEXIYO

SAYAX Iyo dirkiisii

Daraygeennii GOODAAD

Doorkii XAAJI KHAYRIYO

DA’SANTII is kaashaday

Kuman duugan Oo Kale

Taariikhdeenna duuugga ah

Baal dahab ah kaga qoran

In kaloo u diyaaroo

Daafaha adduunkiyo

Wali daahan baa Jira

Dawse maaha Eexee

Maan-deeq hasheeniyo

Duunyo qaranku leeyahay

Yaa danbarsadoo Dhama

Dadka kalena ka xigsada?

Diqriyoo tixdaydii

Durkiyoo ballaadhsoo

Daloonbiyay itaalkay

Deeddankiina Kula dhacay

Dubbuur xeelligeediyo

Daalo Saylac laallays

Dermaan baan ku joogee

Afartiisa daafiyo

Tamashlaha dal-waynaha

Durdurrada ku baashaal

Degelkoo abaariyo

La il-daran Bus mooyee

Kalla daadsanaan Iyo

Kuma arag is-diiddaba

Duraygii heblayntiyo

Dayayn maaha uguboo

Soomaalay la dihatee

Kanse  duur-xul weeyoo

Daad dhiig ma soo rogo

Siyaasaa-na daynsada.

Saddex Dibi warkoodiyo

Aarkii duullanka ahaa

Duufaanku waabshee

Siigadu daldalatee

Calooshiisa daallinkiyo

Dalqadaaba wadatee

Inay wada-jir dayr tahay

Daallacee garwaaqsaday

Deexdiyo tabtiisii

Dawaar Kale intuu rogay

Diga-gedishadiisii

Daallaa-dhac soo kacay,

Dacawada geddeediyo

Muujay debecsanaantii

Ee yiri duq baan ahay

Iyo socoto dool ehe

Deris nabad ku nooloo

Ka dhaxaysa daawiyo

Dan-wadaag ma noqonaa

Dabadeedna sirayee

isu diray dhammaantood

Danbaysadeennu Yay noqon..

Gabay daaqsin gayntii

Iyo soo dabrayntii

Dixaa aynu naalliyo

Daanteenna mooyee

Kama dayo hareeraha

Mana dayn karaayee

Door-roone soo kacay

Hadduu jaanta Igu daro

Malahayga soo duro

Galbeed bari damaashaad

Gudaha Iyo dibaddaba

Gurxankiyo babteeduna

Hoboladu ku biiraan

Bi’i Waan u goohee

Boobe Ina ducaaloow

Dan-jirkiii samaayoow

Adaa qalinka daabkiyo

Deebaanka haystoo

Taariikhda duubee

Anigoo DUBLIN Jira

Dal shisheeye kaa xiga

Salaamaha Aan soo diray

DAALLACANna iga hano

Da’da maansayahankiyo

Dalladaha barbaartee

Ka hawl-gala dalkeenniyo

Dumar-wayneheennii

Maamulkana dareensii

Adigaa Dalmar ahoo

Duunida la haystee.

Qalinkii.Siciid Cali Sharmaarke

 

About these ads

Categories: Suugaan(Somali Literature), Warka (News)

8 replies »

  1. Dalagga iyo beeraha
    Dirindiirta leeftaay
    Degelkana sal-iyo-baar
    Daaniyaha rogayoow
    Anna may dan-leedahay?

    Maansadani waa xalay-dhalad 22-kii bishan ayay curatay saas darteed waa mid kaydsan lagana yaabo inay dib-u-habayni ku timaad,wax badan Oon ka tegayna waa suuro-gal in gedaal looga daro,bahdan hiiildanna way mahadsan yihiin,wixii faallo ah hogo-tus ah iyo dhalliil ahna waan soo dhawaynayaa.

    Waad mahadsan tihiin

    Saciid Cali

    • Yaa Salaam, Yaa salaam, Afkaaga Caano lagu qabay Siciid-yare, aadbaan kuu salaamayaa, waa maanso aad iyo aad u qurux badan murti qaro weyna xambaarsan

      Doolli i qaniinoo
      Miciyaha halkuu daray
      Dib u neefiyaa jira
      Daanooyin Igu Wada
      Bohol soo dumaysoo
      Hoos loo dalooshoo
      Dabna laygu shiday baa
      Sida laba daryaalaha
      Duman lagu yagleeloo
      Dusha laga qurxiyayoo
      Soo deg laygu leeyahay

      kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk

      Alleylehe waan kugu ogaa inaad Abu-Xikma tahay, mahadsanid Inaabti, halkaa kasii wad, haddii ad wax kusoo darto iyo hadii ad kusoo dari weydaba waa maanso an saxay oo qaayo ku leh agtayda.

  2. looooooooooooooooooooooooooooooooooool..Maanshaa allaah… waaryaadeen oo miyeynu lahayn gabayaa waxaan u malaynay in ay ugu dambeeyeen, Nuur Bawne, Jamaac kulmiye, Daahir Cige Bidaaree waxaan u haystay in laga hadhay oo sheekheenni yiri yaan la gabyinee…….. waxaan ku idhi miyaad noo khuurineysay, maxaad hore ugu soo dayn wadey, ileyn haddii dagaal lagayo waa la gabyi jireyee…kkkkk cabdi qani waan ogahay in uu reer caateeyee uu yahayee..kkkkk…

  3. subax wacan C/qani adiga iyo ana abtigaabaa…. waxaan ahay odeyga reerka, in uu yahay nin xeebjire ah, oo reer cumar, oo muuse ruug ah, oo cirooley ah waan ogahay, in uu dhalay cali sharmaarke,oo ahaa askartii DJIBOUTI, EE jaynaagii, in uu aabahii lagu naaneysi jirey cali-hooyo na waan ogahay, in ay ina caateeyeena dhashayna waan ogahay, reer abtigey ha caayin kaliya baan idhi, saa in uu reer abtigey caayo, reer abtigiina amaano dee ima qabto. mida kale waxaan kula talin in aanu ku darin gabayga qabiil cay, ee uu kor u qaado kaliya…
    taladda wuu qaataa oo dhawr jeer oo ku idhi jooji waxaad waddo si wacan buu iigu raacay igamana hor iman ee halkii buu ku jarey, waxaase daran dhankii ay is hayeen oo joojin waayey hadalkii markaa…
    c/qani shaandhee fikirka hana siideyn dadka ceytamaya , amase qabiil cayaya, amase shakhsi weerarayaa… laakiin mabda’ weerarku wuu banaan yahay, sideedaba ninka madexda ahi wuu u badheedhey in la caayo ama la amaano labadda, laakiin waa xaaraan in qabiil lagu nisbeeyo ama lagu hal qabsaddo……

  4. Dr.ku lafahayga Oo cadcad ayuu guntooda soo taabtay,runtii waan yaabbay Aabahay sida loo yaqaan waxa laygu baran waayay,Abtiyaa gacanta igu hayay Oo xaggaa Boon ayaan ku barbaaray sababtu waxay ahayd anoo Aad u jeclaa wax-barashada Afka soomaaliga ku bixi jirtay anigo yarna waxan noqday kacaan Saylac beri Aan soo marayna Oy dadi wadeenna Buug layga kari waayay Oo suugaan ahaa waa lay soo siiyay,wuxu Ii ahaa haddiyad qaaliga ah,Reer Abti mooyee daanta kale uma bixi jirin lkn waan raaci jiray marmar Baroon ay lahayd Jbahaddii dab iyo olol Ee ay beeshu lahayd iyo fuqay-bararay Aanse u badnaado kuwa reer abtiyo e lkn hadda waa lay bartaa waa xilligii Aan toka dhex qaadi lahaa Een go’ shaal ah iyo Bistooladba qaadan lahaa,waxan ahay nin fikir le isu kalsoon wax curin kara se dabeecad adag Oo ka nixiya beenaalaha iyo tuugga mana ihi nin qabiileed lkn tolkay jibriil wuu ka badbadiyay dagaalkiina muu joogin haddana Boorama waa lagu laayay waa ciil iyo Uur-ku-taallo runtaase hadda loo sheegay gaadh baana laga hayaa waa waax ka mida waaxyahayga lkn bukootay oy daawo u socoto,berigaa la soo galay Sabi ayaan ahaa haddana jiidda saw Ey xabaddu ka bilaabantay waan joogay yaase iga rumaysanaya in Aan ahay wiilkii ugu horreeyay Ee markii Saw la soo dhaafayba xabadda lagu riday waliba ZUUGA ahayd Alluun baa ka marqaatiya Oo yarku wuu is faanshaa la odhan rag meel sii yaacayana waan waydiistay Qori maxaa yeelay? waa laygu ababshay waase lay diiday xabadda ayaa igu socotay ilaa Aan Boorama soo galay anoo keliya uguna tegay raxan Booliis ah Oo i waraystay waxii Aan ogaana siiyay deedna u sii dhaafay xaggaa iyo suuqii Oon masjid harawa duqay dhawr ah ku xereeeyay EEn soo hadaraabta iri kolkay maxaa dhacay yiraahdeen a Aan warkii u dhiibay sidiina kaga tallaabay Buurtii Sheekh cali jawhar Oon kula kulmay cutubyo Ciidan ah Oo hubku u dhan yahay,intaasi waa hor-dhac xaaskayguna waa bahabar Aadan bishaariyo dawlad ah kana baxday jaamacad ka mid ah jaamacadaha dunida ugu wanaagsan..Dr.waxan leehay waanq addariyaa aqoon-yahanka iyo odayada beesha waxana la yiri Ergo geesi ma diido,haybtayda waan daafacayaa waayo?nasab caygu waa danbi nin tashaday haddii la yiraahdo maxaw tashatay caqli maaha Oo Xeeb-jire waa odaygii habarteenna.Cabdiqani mahadsanid ina Abti Rooblena colaadi nagama dhaxayso Ee isagay siyaasadii dhnkaa la martay Oo sidaas miciin mooday jawaab uun buuna iga helay.warku waa kaas.

    Waad mahadsan tihiin dhammaan

    Saciid

  5. Sidaan horeba u sheegay Maansadani waxay ku timid hab degdeg ah iyadoo dhalatay 22 kii bishan mareegta hiildanna ku soo abxday 23/24 kii bishan Oon Aan u soo gudbiyay,markaa waan sxbadayda qaaliga ogaysiinayaa in Aan dib u habbeeyay Aadna u dayac-tiray mar labaadna Aan u diri doono shabakadda Hiildan haddii ebbe idmo.

    WAad salaaman tihiin.
    Saciid

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: